Syda Bbumba
Syda Namirembe Bbumba (aha ikpeazụ mgbe ụfọdụ a na-asụpe ya kaBumba) (amụrụ 7 Jenụwarị 1952) bụ onye Uganda,onye mgbakọ ego,onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị na onye ọrụ ụlọ akụ. Ọ jere ozi na Kabinet nke Uganda dị ka Minister of Energy and Minerals si 2002 ruo 2006, Mịnịsta nke Gender, Labour and Social Development si 2006 ruo 2008,Mịnịsta na-ahụ maka ego, atụmatụ na mmepe akụ na ụba na 2009 rue na 2011, ọzọ dịka Mịnịsta na-ahụ maka nwoke na nwanyị, ọrụ na mmepe mmekọrịta site na 2011 ruo 2012. Ọ bụkwa onye a họpụtara dịka onye omeiwu maka obodo Nakaseke, Nakaseke District Ọ bụ onye isi oche nke Kọmitii na-ahụ maka omebe iwu na National Economy ma bụrụkwa onye isi oche nke ụlọ ọrụ Islamic Banking Forum. Ọ bụ onye nnọchi anya Sub-Saharan Africa na ngalaba ndụmọdụ ụmụ nwanyị OIC.
Okwuru ndị okwuru
[dezie]- Obi dị m ụtọ n'ezie ịsị na anyị enweela ọganihu ụfọdụ na mmekọ nwoke na nwanyị, malite na agụmakwụkwọ. Site na iwebata UPE [Universal Primary Education], anyị nwetara 50/50 pasent na ndebanye nke ụmụ nwoke na ụmụ nwanyị. Mana ebe anyị nwetara ihe ịma aka na UPE bụ ọnụ ọgụgụ dị elu nke ịkwụsị ụlọ akwụkwọ sekọndrị nke ụmụ agbọghọ n'ihi ịda ogbenye n'ụlọ na n'ihi ụfọdụ nsogbu mmekọrịta ọha na eze. Otu a na-agakwa n'agụmakwụkwọ n'ụlọ akwụkwọ praịmarị ebe ụmụ agbọghọ na-ahapụ akwụkwọ n'oge ọlụlụ na inyere nne na nna ha aka ọrụ ụlọ na ihe ndị ọzọ.
- Na mahadum na n’ọkwa dị elu, echere m na anyị na-eme nke ọma n’ihi na ndebanye aha ụmụ agbọghọ bụ pasent 60 ma e jiri ya tụnyere ụmụ nwoke na pasent 40. Ụlọ akwụkwọ iwu [na Mahadum Makerere] bụ ihe atụ. E nwetala nke a n'ihi nkwado dị mma nke Gọọmenti Uganda tinyere n'iwelite nwa agbọghọ ahụ elu.
- Ụmụ nwanyị anyị nọ ebe a [na Uganda] na-emekọ ihe ọnụ mana ha enweghị isi ego kwesịrị ekwesị, ha enweghị ohere ị nweta ahịa, ha enweghịkwa ohere ịnweta nkwekọrịta. Nke a bụ n'ihi na n'Afrịka ihe onwunwe niile bụ nke ụmụ nwoke, ya mere ọ na-esiri ndị nwoke ike ikwe ka ha jiri ihe nkwado ezinụlọ na-agbaziri ego [nke nwere ike] nyere ha aka ịgbasa azụmahịa ha. Yabụ, ebe a, anyị chọrọ ego, nke na-achọghị nkwado ọdịnala, ka ụmụ nwanyị nwee ike ịmalite azụmahịa ha.
- Enweghị ọrụ nke ndị ntorobịa bụ otu n’ime nsogbu ndị ọchịchị anyị na-enwe taa bụ́ ndị na-eto eto dị pasentị 57 na-erubeghị afọ iri abụọ, ọnụ ọgụgụ ha na-arịkwa elu karị ma ọ bụrụ na ị gbagoro afọ iri atọ.
- Anyị ga-eleba anya na mmalite nke nsogbu ahụ: Otu, agụmakwụkwọ. Nke abụọ bụ iji nwayọọ nwayọọ na-eto eto nke ụlọ ọrụ n'ihi na ndị ọrụ obodo anaghị enye ọtụtụ ọrụ. Ọrụ ndị ahụ sitere na ngalaba nkeonwe. Mana ngalaba nkeonwe adịghị eto ngwa ngwa dịka anyị gaara achọ.
