Sarah Adebisi Sosan

Sarah Adebisi Sosan' (amụrụ n'abalị iri na otu nke ọnwa Febụwarị afọ 1956) bụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Naijiria na onye bụbu onye nkuzi, ọ rụrụ ọrụ dịka osote gọvanọ Lagos steeti site na 2007 ruo n'afọ 2011.

Okwu ndị okwuru

• E nwere m udo n'ime obi m. Mgbe ị nọ n'ime Kraịst, ihe niile kwere omume. A na m ewere ụbọchị ọ bụla etu ọ dị. A na m akpachapụrụ ihe m na-eri anya.
  • Ọ nwere ihe nzuzo maka ọdịdị dị jụụ na nke ntorobịa a?
• Enwere m obere ụlọ ọrụ ndụmọdụ ebe m na-ahụ maka ihe gbasara agụmakwụkwọ. N'otu oge, a na m aga n'ihu na-ekwu okwu. A na m aga ọtụtụ nzukọ ọmụmụ ihe na mba ọzọ. A na-agakwa mmemme mmepe n'ihi na ka ị na-eme agadi, ị ga na-emewanye onwe gị ọhụrụ mgbe niile. A ka m na-eme ọtụtụ ọgụgụ na odide ihe.
  • Ị gbachiri nkịtị kemgbe ị hapụrụ ọrụ dịka osote gọvanọ. Kedu ihe ị na-eme n'oge na-adịbeghị anya?
• Abụ m onye Badagry na ngalaba Ojo nke Legọs steeti, nke nyere m ohere ijere ndị m ozi dịka onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị.A gụrụ makwụkwọ mmụta Bekee. Abụ m onye nkuzi site na ọrụ.N’ụzọ ijuanya , ịbanye na agụmakwụkwọ bụ ihe mberede. Ọ dịghị mgbe m bu n'obi ịbụ onye nkụzi. Agara m ịnakọta fọm maka nwa nwanne nna m, site n'ebe ahụ, ọkụ mmasị bilitere n’ime m, m wee sị gịnị ka m ga-eji ghara ịnwale ya. Achọpụtara m na ọ bụ ọkpụkpọ oku m karịsịa ma a bịa n'ịkwalite ndụ ndị ntorobịa.
  • Anyị nwere ike ịmata onye ị bụ?
• O nyeere m ezigbo aka. O jirị ya kpọrọ ihe karịa m . Ọ jere ozi dika ndị agha mmiri, ị mara ezinụlọ m si na ya abaghị nnukwu ihe nyere ya mgbe a kpọrọ m oku ije ozi. Mgbe oge ruru, o nweghị ụzọ m ga-esi gbanarị ya.
  • Gịnị bụ echiche di gị banyere ịbanye na ndọrọ ndọrọ ọchịchị?
• Ụgbọ ndị enyemaka ahụ bụ maka omume nkwanye ùgwù ma ọ bụ maka oge ụfọdụ. A ka nwere ndị enyemaka m mana n'akụkụ dị umeala na nke dị jụụ karị. Ọ bụ ihe okike ka onye ọ bụla nwee mmasị n'ọkwa ọrụ. E wezuga ya, ị ka na-adọta nkwanye ùgwù ahụ; ị ka na-enweta nsọpụrụ n'aka ọtụtụ mmadụ. Cheta na ndụ na ike bụ ihe na-agafe ngwa ngwa, na naanị ihe na-anọgide kwụsie ike na-adịgide adịgide bụ mgbanwe.
  • Ị nọ n'ọhụụ ruo afọ anọ na ndị ọrụ enyemaka. Ọ nwere ihe ọ bụla ị na-echefu mgbe ị na-abụghị n’ike?
• Di m kwadoro m nke mere ka ndụ m dịrị m mfe mgbe ma m nọrọ n’ọfis. Ụmụ m etolitekwara: Nwa ikpeazụ m nọ ụlọ akwụkwọ sekọndrị ebe ndị mbụ abụọ nọ na mahadum. Anyị nwere nzukọ ezinụlọ iji kwekọrịta ka anyị ga-esi edozi ya. Mụ na ezinụlọ m na-akpakọrịta n'oge niile.E ji m nwayọọ chekwaa ezinụlọ m ma kwụsie ike n'ọfịs.
  • Enwere echiche banyere ụmụ nwanyị ndị ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-eleghara ụlọ obibi anya ozugbo ha nwetara ọkwa. N'ihe banyere gị, kedu ka i siri dozie ya?
• Ọ dịrịghị m mma ọkachasị mgbe m na-arụ ọrụ n’ime abalị. Ọtụtụ mgbe, ọ na-abịa n'ụlọ m, a na m eletakwa ụlọ m anya. Di m esoghị m biri n’ụlọ gọọmenti n’ihi na ọ dịrịghị ya mma.
  • Enwere echiche banyere ụmụ nwanyị ndị ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-eleghara ụlọ obibi anya ozugbo ha nwetara ọkwa. Ma di gị esoghị gị biri n'ụlọ ọrụ gọọmentị gị?
• Ọ ma na enweghị ihe ọ bụla nwere ike ịkwaga m ma ọ bụ wepu m n’akụkụ ya.
  • Ya mere di gị atụghị egwu ịhapụ gị na ndọrọ ndọrọ ọchịchị?
• N’ezie, emere m ya. Ị ma na ụmụ nwoke ga-achọ ime ihe di ahụ. Ọ ga-asị ‘Biko, ị nwere ike isiri m akwụkwọ nri m ahụ?’ Ọ hụrụ ya n’anya nke ukwuu. A ga-esikwa ya n'ihi na ihe dị iche dị n'aka nwunye ya. Emere m nke ahụ oge ụfọdụ, ọ bụghị mgbe niile.
  • Ị na-ejikwa nri ya mgbe ụfọdụ mgbe ọ nọ n'ọfịs?
• A ga m na- ga n’ihu dị ka nna m mere ruo mgbe ọ kubiri ume. Ọchịchị abụghị ihe ị nwere ike ịkwụsị ozugbo itinye aka na ya. A ga-anọgide na-ejere ndị m ozi n’ihi na m si n’obodo ime mmiri nke a na-echefukarị. Ọ bụ naanị site n’ịsonye n’ndọrọ ndọrọ ọchịchị ka a pụrụ isi dozie nsogbu ha ma mee ka a nụ olu ha.
  • ndọrọ ndọrọ ọchịchị Lagos ahụla onye ikpeazụ n'ime gị?
• Anyị batara, dị ka m kwuru, e nwere ọtụtụ ihe ịma aka, ọkachasị n'ihe gbasara akụrụngwa nke ụlọ akwụkwọ. Anyị ma ihe anyị chọrọ ozugbo. Anyị chere ime nke a, a na-abawanye ego n'afọ ndị gara aga. N'afọ ndị gara aga, ihe ruru pecenti irí ise.
  • Kedu ka usoro a si malite ịmalite otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị iji nweta nke a. M pụtara, n'ụzọ doro anya, enwere ọtụtụ nhọrọ siri ike.
• Mba, ọ bụghị nke mkpokọta mmefu ego. A pụtara m, ihe ekenyer agụmakwụkwọ n'afọ ndị gara aga, anyị ga-agbakwunyekwu ya na nke a. Enwere mmụba, mmụba dị ukwuu, maka ihe ekenyere na agụmakwụkwọ. Nke ahụ enyerela anyị aka ime ọtụtụ ihe ndị a. Mana ka o sina dị, ego ka bụ ihe ịma aka nye anyị. N'agbanyeghị mmụba ahụ, ọ ka na-esiri anyị ike inye ihe niile anyị chọrọ. N'ihi nke ahụ, anyị kwuru, sị, "anyị enweghị ike ịpịaji ogwe aka anyị wee kwuo mgbe anyị na-eji ihe anyị nwere ruo ọrụ-." Ka anyị chọta ụzọ ndị ọzọ isi nweta ego, n'ihi na ọ bụ ihe ịma aka kasịnụ. Ọ bụrụ na ịchọrọ ihe ndị dị mma - ị chọrọ ihe kacha mma - ọ na-efu ego.
  • Nke ngụkọta mmefu ego?

• Dịka m kwuru, ọbụlagodi gọọmentị nwere ebumnuche iri - akụrụngwa, agụmakwụkwọ, inye mmiri, na ihe ndị ọzọ. Ọ bụghị ihe siri ike otú ahụ n'ihi na maka oke nke ego, iji wepụta ego maka ya, ị ga-ahụrịrị, lelee ihe na-abata, ihe anyị nwere ike ịmepụta n'ozuzu ya. Ị ga-eleba anya na nke ahụ wee hụ ka ịchọrọ ikenye. Ị maara na ndị a bụ ọrụ mmekọrịta. Nlekọta ahụike dịkwa ebe ahụ. Ndị mmadụ chọrọ-n'akụkụ nke ụwa anyị ga-emeziwanye, nye ndị anyị ọtụtụ nlekọta ahụike. Ya mere, nke ahụ bụ otu mpaghara nke na-ewekwa ego buru ibu, yana agụmakwụkwọ, bụkwa ọrụ mmekọrịta mmadụ na ibe ya chọrọ nnukwu nkwụsị.
  • Kedu maka ịbawanye mmefu ego na ndị omebe iwu, ọ bụ usoro siri ike?
• Ọ bụghị na ọ gaghị ekwe omume — ọ bụghị na ndị mmadụ amaghi na agụmakwụkwọ bụ ihe dị mkpa — ma n’oge gara aga, ndị mmadụ na-eche na ịrịọ ndị nọ n’ọrụ ọchịchị adịghị mfe. Ma ugbu a, ha nwere ike iru ndị dịka m. Ha nwere ike iru ndị ọrụ nọ n’ọrụ, ya mere nke ahụ bụ nnukwu mgbanwe. Ịme ihe n'ụzọ doro anya ugbu a abụwo nnukwu mgbanwe e jiri tụnyere otú e si eme ihe gara aga. N’agbanyeghị nke ahụ, ọbụna n’ụlọ ọrụ, e nwere ụdị nhazi ọhụrụ. Nke ahụ pụtara na ngalaba ndị na-ahụ maka ọrụ ahụ na-enyekwa aka ịchọpụta ọnọdụ ndị mmadụ ọzọ.
  • Gịnị kpatara i chere na o kwere omume ugbu a ma ọ bụghị n’oge gara aga, ebe ndị mmadụ gara aga maara na agụmakwụkwọ kwesịrị ịbụ ihe kacha dị mkpa? Gịnị mere o ji bụrụ na e ji nwee ike ime ya ugbu a ma ọ bụghị n’oge gara aga?
• Ị na-ahụ ndị mmadụ, ị na-agwa ha "Ana m eme nke a." Ha chọrọ ịhụ ya. Otú ahụ ka anyị si nwee ike igosi na steeti a, na "anyị chọrọ ime nke a." Nke a bụ mmefu ego anyị. Nke a bụ ihe anyị na-eji mmefu ego. Yabụ, ị na-aga gburugburu wee hụ ngosipụta. Ị chọrọ ịhụ ọtụtụ okporo ụzọ emechara. Ị chọrọ ịhụ ọtụtụ mgbanwe na-eme. Ị na-ahụ ụlọ akwụkwọ a na-arụzigharị, na-emezigharị. Ị na-ahụ akwụkwọ, ị na-ahụ ihe ndị a n'ahụ anya.
  • Olee otú i si mee ka ndị mmadụ kwenye na nke a bụ ọchịchị a pụrụ ịtụkwasị obi? Nke ahụ dị ka iwu dị ogologo nke ukwuu ịgagharị. Gịnị bụ atụmatụ ime ka ndị mmadụ kwenye, ndị ntuli aka, yana akụkụ ndị ọzọ nke ọha mmadụ?
• Ee, n’ezie. Ị na-ekwu, mgbe anyị na-aga ebe niile gburugburu na-asị “ tụnyere anyị Votu gị, a gaghị agharịpụ gị ?” Ee. Ị ma, ọbụna tupu ị bịa n’ọfịs dịka ọchịchị onye kwuo uche ya, e nwere ihe ụfọdụ ị chọrọ ịgwa ndị mmadụ na ụnụ ga-eme ma ọ bụ na ụnụ ga-eme ka mma, ma ndị a bụ mpaghara ndị ahụ. Anyị gara n’ihu inye agụmakwụkwọ n’efu, ma ọ bụghị naanị agụmakwụkwọ kamakwa nke nwere àgwà. Anyị na-eme ụzọ maka unu. Anyị na-enye unu mmiri. Unu ga-enweta ọgwụgwọ n’efu, ma unu na-ahụ ihe ndị a niile anyị kwere. Anyị kwuru ya ma anyị na-eme ya. Mgbe afọ anọ gachara—n’ime afọ abụọ, unu hụla ihe ndị a niile gosipụtara.
  • Na mbụ mkparita uka banyere ihe izugbe atụmatụ maka ọchịchị ga-abụ, akụkụ nke mkparịta ụka na-ekwu lee, anyị ga-enweta ụfọdụ ihe ndị a na-ahụ anya nke ukwuu?

• Anyị chọrọ ka ndị mmadụ mara ihe anyị na-eme, ka anyị wee nwee ike ịga n’ihu inweta nkwado ha. Anyị na-anabatakwa echiche banyere otu esi eme ya karịa otú anyị si eme ya ugbu a. Anyị nwere chi ọma inwe onye isi bụ okorobịa, nwere ume, kwụsie ike, ma na-agba mbọ — o nyeere gọọmentị anyị aka n'ezie n’ọchịchị nke ukwuu. Ndị Lagos nwere afọ ojuju nke ukwuu. Dị ka m kwuru, ha emeghị njehie ịhọpụta ya dịka gọvanọ—ha emeghịkwa njehie ịhọpụta anyị niile ka anyị na ya rụkọọ ọrụ.
  • ewepụtala m ọtụtụ oge gị, daalụ nke ukwuu.
• Daalụ nke ukwuu ma enwere m ntụkwasị obi na ọ ga-aba uru maka ọmụmụ ihe gị.
  • Ọ dị mma daalụ nke ukwuu?